ДАРГУЗАШТИ ШОИРИ ШАҲИР ҲУШАНГ СОЯ. Абдулҳамид Самад ӯро аз намояндагони насли шоирони номвари дунёи форсизабон хонд

Август 10, 2022 13:54

ДУШАНБЕ, 10.08.2022 /АМИТ «Ховар»/. Қалби яке аз шоирони бузурги Эрон ва гӯяндагони забардасти шеъри форсӣ Амир Ҳушанги Ибтиҳоҷ аз тапиш монд. У дар сини 94-солагӣ оламро тарк намуд. Нависандаи халқии Тоҷикистон дар саҳифаи худ дар шабакаи Фейсбук чунин навишта гузошт: «Устод Соя аз насли адибони номвари олами форс буд. Ёдаш гиромӣ бод!..».

Ҳушанг Ибтиҳоҷ соли 1928 дар шаҳристони Рашт (дар шимоли Эрон) чашм ба ҷаҳон кушод ва пас аз он, ки таҳсилоти худро дар он шаҳр ба поён расонид, ҳамроҳи хонаводааш ба Теҳрон меравад. Ӯ бо тахаллуси Соя ба эҷод пардохта буд ва ашъори ӯ дар маҷмӯаҳои «Нахустин нағмаҳо», «Сароб», «Сиёҳмашқ», «Шабгир», «Замин», «Чанд барг аз ялдо», «Сиёҳмашқи 1, 2, 3», «Ойина дар ойина», «Ёдгори сарви хун», «Девони ашъор» гирд оварда шуда, аз беҳтарин намунаҳои барҷастаи шеъри муосири форсист.

Ӯ гуфта буд: «Замоне буд, ки ман ҳанӯз душману дӯсти худро нашинохта будам, ҳанӯз ошиқи бузургамро наёфта будам, бо дигарон месӯхтам, аммо шеъри ман сароб буд ва дар поёни он рӯзгор навиштам: ба ҳангоме ки хурӯши хашму фарёди дард дар пардаи дили ту меовезад, ман барои дилам, барои ишқи беморам овоз хондаам, ҳангоме, ки чеҳраҳои зарду шикастаи ҳаммеҳанони ман бо ашку хун оғӯшта мешавад, ман барои гулҳои ёс, барои шабҳои маҳтобӣ, барои хобҳо ва руъёҳои худ шеър сурудаам. Шеъри ман ҳамчун нолаи шаб овози андуҳу парешонӣ ва шикаст шудааст ва ман дигар намехоҳам, ки чунин бошад. Ман овози хешро дар ин дили танг сар хоҳам дод ва ин орзуро, ки саргузашти ранҷу разми пуршукуҳи инсонҳост, аз миёни ҳисорҳои вайрони шаби хунолуд ба гӯши дуртарин ситораи бедори осмон хоҳам расонд ва чунин кардам».

Ӯ дар қатори ғазалсароёни бузурги муосири Эрон амсоли Шаҳриёр, Имоди Хуросонӣ ва Симини Беҳбаҳонӣ қарор мегирад, ки бо навоварии худ дар байни форсизабонони олам мақоми хосаеро пайдо намудаанд.


Дар Тоҷикистон низ Ҳушанг Соя хонандагони зиёд дорад. Ҳаёт ва эҷодиёти ӯро адабиётшинос Файзалӣ Наҷмонов таҳқиқ ва китобҳо нашр кардааст. Соли 2021 нашриёти «Адиб» Девони ашъори Ҳушанг Сояро ба табъ расонид. Мураттиби ин китоб шоир ва муҳаққиқи тоҷик Исмоил Зарифӣ дар он ҳамаи ашъори чопшуда, қисматҳое аз маснавии «Бонги най» ва як қатор ашъори тозаи шоирро ҷой додаfст.

Ин тарона бар ғазали шоир «Лаби хомӯш», ки устодон Зафар Нозим ва Аҳмад Зоҳир хеле зебо сурудаанд, дар миёни мардум ҳаводорони зиёд дорад:

Имшаб ба қиссаи дили ман гӯш мекунӣ,
Фардо маро чу қисса фаромӯш мекунӣ.

Ин дур ҳамеша дар садафи рӯзгор нест,
Мегӯямат, вале ту куҷо гӯш мекунӣ.

Дастам намерасад, ки дар оғӯш гирамат,
Эй моҳ, бо ки даст дар оғӯш мекунӣ?

Дар соғари ту чист, ки бо ҷуръаи нахуст,
Ҳушёру мастро ҳама мадҳуш мекунӣ.

Май ҷӯш мезанад ба дили хум, биё бубин,
Ёде агар зи хуни Сиёвуш мекунӣ.

Гар гӯш мекунӣ сухане хуш бигӯямат,
Беҳтар зи гавҳаре, ки ту дар гӯш мекунӣ.

Ҷоми ҷаҳон зи хуни дили ошиқон пур аст,
Ҳурмат нигоҳ дор агараш нӯш мекунӣ.

Соя, чу шамъ шўъла дарафкандаӣ ба ҷамъ,
З-ин достон, ки бо лаби хомӯш мекунӣ.

АКС аз бойгонии АМИТ «Ховар»

P.S. Даргузашти шоири фарзонаву шинохта Ҳушанг Ибтиҳоҷ Сояро ба кулли алоқамандони ашъори нобаш таслият мегӯем

Август 10, 2022 13:54

Хабарҳои дигари ин бахш

«Тоҷикфилм» дар соли 2023 10 филм таҳия карда, ба навор мебардорад
Кумитаи забон ва истилоҳот: Ба соҳибкорон пеш аз қайди расмӣ хулосаи забоншиносӣ пешниҳод мегардад
«ҲУНАРИ ПАЙКАРАСОЗӢ». Таҳти чунин унвон дар Осорхонаи миллии Тоҷикистон намоиш ифтитоҳ ёфт
«Телевизиони Сафина» дар ҳамкорӣ бо студияи «Hong Pictures»-и Корея филми мустанади муштарак ба навор мегирад
Пагоҳ Кумитаи забон ва истилоҳот, Агентии назорат дар соҳаи маориф ва илм, Палатаи савдо ва саноат, МД «Тоҷикфилм» нишасти матбуотӣ баргузор менамоянд
«ТОҶИКИСТОН-ВАТАНИ АЗИЗИ МАН». Дар озмуни ҷумҳуриявӣ дар давоми 3 сол 8 858 нафар иштирок намудааст
Пагоҳ Кумитаи ҳолатҳои фавқулода ва мудофиаи гражданӣ, Суди Олии иқтисодӣ, Агентии суғуртаи иҷтимоӣ ва нафақа, Хадамоти зиддиинҳисорӣ нишасти матбуотӣ баргузор менамоянд
Дар Маҷмааи таърихиву фарҳангии «Қалъаи Хуҷанд» деворҳои куҳандиз эҳё мегарданд
НИШАСТИ МАТБУОТӢ. Чаро дар 28 китобхонаи ҷамоатҳои шаҳраку деҳоти ноҳияи Лахш китобҳои бачагона ва бадеии тозанашр ниҳоят каманд?
ТАВАҶҶУҲ! Дар Озмуни ҷумҳуриявии «Тоҷикистон-Ватани азизи ман» фаъолона иштирок менамоем
САДА ҶАШНИ МЕҲР АСТ. Дар Донишгоҳи миллии Тоҷикистон ин иди ниёгони тоҷикон бо шукӯҳ таҷлил гардид
Дар Суғд 39 нафар ғолиби Озмуни вилоятии «Хомаи созанда-2022» гардид

Маводҳои таҳлилӣ