Тадқиқоти нав нишон медиҳад, ки мавҷудияти резишгоҳи дарёи Нил зери хатар қарор дорад

ДУШАНБЕ, 14.03.2023 /АМИТ «Ховар»/. Тадқиқоти нав нишон медиҳад, ки 60 миллион аҳолии Миср, ки дар ҳама паҳлуҳои ҳаёти худ ба он такя мекунанд, метавонанд ба оқибатҳои ногувор дучор шаванд. Дар ин хусус АМИТ «Ховар» бо истинод ба АЗЕРТАҶ хабар додааст.

Резишгоҳи дарёи Нил макони беназир ва махсус аст, ба он ҳадди ақалл 60 миллион аҳолии Миср ниёз дошта, тамоми паҳлуҳои ҳаёти онҳо бо ин манбаи махсуси об алоқаманд мебошад. Ва ҳоло муҳаққиқон бар он андешаанд, ки мавҷудияти резишгоҳ зери хатар қарор дорад, менависад рӯзномаи «SciTechDaily».

Тадқиқоти навро Эссам Ҳегги аз Маркази тадқиқоти иқлим ва обҳои хушки Фонди инноватсионии USC Viterbi роҳбарӣ менамояд. Ӯ ва ҳамкоронаш дарёфтанд, ки ба мавҷудияти шоҳраги аз ҳама муҳими обӣ, чун дарёи Нил, ифлосшавии ҳаҷман калон аз металлҳои вазнин, ифлосшавии соҳилӣ ва воридшавии оби баҳр таҳдид мекунад. Ҳамаи ин ҳолат аҳолии маҳаллиро дар вазъияти ниҳоят ногувор мегузорад. Аммо, ба гуфтаи олимон, ин таназзули бебозгашт на танҳо ба одамон, балки ба парандагони муҳоҷир низ таъсир мерасонад, ки резишгоҳи дарё барои онҳо ҳамчун ҷойи муҳим дар роҳи гузариш аз Африқои Шарқӣ хизмат менамояд, иттилоъ медиҳад АЗЕРТАҶ бо истинод ба расонаҳои хориҷӣ.

Олимон иброз медоранд, ки таъсири ифлосшавии об бештар дар Миср ба назар мерасад, ки сераҳолӣ ва хушктарин кишвар ба ҳисоб рафта, дар поёноби дарёи Нил ҷойгир мебошад. Дар ҳақиқат, аҳолии Миср комилан ба дарё вобастагӣ дорад, он ягона манбаи оби нӯшокӣ ва намӣ барои обёрии зироат дар мамлакат мебошад. Омор нишон медиҳад, ки имрӯз Миср бо норасоии бузурги об дар таърих рӯбарӯ шудааст.

Гузашта аз ин, муҳаққиқон боварӣ доранд, ки қисми зиёди ифлосшавии об аз металлҳои вазнин аллакай бебозгашт аст, аммо онҳо бар онанд, ки баъзе амалҳо метавонанд таназзули муҳити зистро суст ва шояд ҳатто экосистемаи резишгоҳи дарёи Нилро барқарор кунанд. Муҳаққиқон бар ин назаранд, ки мақомоти маҳаллӣ бояд мувозинати аз ҷиҳати илмӣ асоснокро байни пӯшонидани ниёзҳои оби тозаи бахши кишоварзӣ, истифода аз оби тозанашудаи қубурҳои заҳбури (дренажии) кишоварзӣ ва «солим» нигоҳ доштани дарёи Нил барқарор кунанд. Ин вазифа осон нест, аммо тадқиқоти бештар, ба гуфтаи олимон, ба таҳияи консепсияи таъсирнок мусоидат мекунад.

Азиза ДАДАБОЕВА,
АМИТ «Ховар»

АКС аз манбаъҳои боз