احمد دانش به عنوان ستاره فروزان در آسمان تیره بخارای امیری دوستی ملت های آسیای میانه و روسیه را ترغیب می کرد

سال 2018 از امضای “عهدنامه دوستی، همکاری و کمک متقابله جمهوری تاجیکستان و فدراسیون روسیه” 25 سال شد. به این مناسبت در جمهوری تدابیر زیاد سیاسی و فرهنگی و علمی و معرفتی با اشتراک نمایندگان فدراسیون روسیه از جانب دولت و حکومت جمهوری تاجیکستان تهیه و برگزار می‌شوند.

باید ذکر نمود، که تاجیکستان و روسیه را تاریخا مناسبات چندقرنه دوستانه به هم می‌پیوندند. در سیاست خارجی تاجیکستان روسیه میان همیاران اساسی کشور در مقیاس اتحاد کشورهای مستقل موقع ویژه داشته، چون شریک اساسی استراتژی اعتراف شده است.

هرچند سال 2018 به امضای “عهدنامه دوستی، همکاری و کمک متقابله جمهوری تاجیکستان و فدراسیون روسیه” 25 سال و به مناسبات دیپلماتیک تاجیکستان و روسیه 26 سال شده باشد هم، ولی دوستی این دو ملت تاریخ طولانی دارد. یکی از متفکران برجسته تاجیک قرن 19، شاعر و نثرنویس، فیلسوف و معارف‌پرور، مورخ و سیاستمدار، مهندس و معمار، منجم و جغرافیدان و معدنشناس، صورتکش و خطاط، جامعه‌شناس و حقوق‌شناس و موسیقی‌شناس و طبیب احمد مخدوم دانش هنوز سال 1857 از نام دولت تاجیکان به روسیه همچون دبیر سفارت موظف گردیده بود.

شمس‌الدین صالح، استاد دانشگاه دولتی معلمین تاجیکستان به نام صدرالدین عینی به خبرنگار “خاور” گفت: نظرات معارف‌پرورانه احمد دانش از سفرهایش به روسیه منشأ می‌گیرند. سفرهای به روسیه انجامداده در عالم اندیشه و دید تحلیلی و تطبیقی روشنفکری سازنده اصلاح‌طلبی احمد دانش را روی کار آوردند.  دانش، که در محیط فئودالی تربیه یافته، از چار دیوار امارت بخارا برون نرفته بود، به خوبی دریافت، که امارت بخارا از تمام جهت های زندگی اقتصادی و مدنی عقب مانده است و اهالی آن در غفلت زندگی به سر می‌برند.

بنا به گفته این دانشمند تاجیک، احمد دانش به این واسطه مردم بخارا را تشویق و ترغیب نموده است، که علوم دنیوی و صنعت و هنر انسانی را، که در روسیه رواج دارند، آموزند و برای ترقیات جمعیت استفاده برند. حکایت های احمد دانش در بین خوانندگان نسبت به صنعت و مدنیت روسیه حسن توجه بیدار کردند و دوستی ملت های آسیای میانه و روسیه را ترغیب و تشویق نمودند.