گوسفند نژاد حصاری کاملا تاجیکی بوده و بزرگترین گوسفند جهان به حساب می آید

دوشنبه، 07.11.2023. /”خاور”/. دامپروری یکی از مهمترین زمینه بخش کشاورزی تاجیکستان است و نقش بسزایی در تامین امنیت غذایی کشور دارد. بر اساس اطلاع آماری، تا 1 اکتبر سال جاری، 2 میلیون و 626 هزار و 973 هزار راس دام، 6 میلیون و 622 هزار و 422 راس گوسفند و بز و 87 هزار راس اسب در همه اشکال کشاورزی در جمهوری وجود دارد و در این مدت 202 هزار و 187.8 تن گوشت تولید شده است.
یکی از انواع دام های پرورش یافته در جمهوری تاجیکستان و معروف در جهان، گوسفند حصاری است که بزرگترین گوسفند جهان به شمار می رود. گوسفندان نژاد حصاری کاملا تاجیکی هستند و تاریخچه پیدایش آن به دوران باستان باز می گردد. گوسفند حصاری یک نژاد محلی پشم سخت و دمبه دراز است. این گوسفند برای گوشت و چربی پرورش یافته و در دره حصار پرورش داده شده است. تعداد اصلی و بهترین نژاد گوسفند حصاری در تاجیکستان وجود دارد و بیشتر در دره حصار و استان ختلان پرورش می یابد.
صفرعلی نباتف، رئیس بخش اصلاح و تکنالوژی پرورش گوسفند و بز انستیتوی دامپروری آکادمی علوم کشاورزی تاجیکستان در گفت و گو با خبرنگار “خاور” گفت: نقش گوسفندان نژاد حصاری در بهبود بهره وری گوسفندان نژاد دمبه دار و ایجاد نژادهای جدید در جمهوری های آسیای مرکزی و قزاقستان بسیار مهم بوده، با استفاده از گوسفندان نژاد حصاری در تاجیکستان، نژاد گوسفند تاجیک غنی از گوشت، چربی و پشم، در قزاقستان، نژادهای دمبه دار “اورداباسینی”، نیمه پشمی “آکتیوبینی”، در ازبکستان، نژاد غنی از گوشت، چربی و پشم، “اوستیورتی” و همچنین نژادهای دمبه دار “کلسی” و “آندیجانی” ایجاد شد. این کارها همچنان ادامه دارد.
نژاد حصاری گوسفند نام خود را از منطقه زاد آنها یعنی دره حصار تاجیکستان گرفته است. در اوایل سال 1298، مارکوپولو، جهانگرد معروف، نژاد گوسفند حصاری را در قلمرو این منطقه مشاهده کرد و برداشت خود از این گوسفندان را در کتاب خود به این شکل ثبت کرد: “گوسفند شبیه اسب است، قنداق کلفتی دارد و 30 پوند وزن دارد. . گوسفند چاق با گوشت خوشمزه.

صفرعلی نباتف بیان می کند که به منظور بهبود ویژگی های ژنتیکی و بهره وری نژاد گوسفند حصاری، دانشمندان بخش اصلاح نژاد و فناوری پرورش گوسفند موسسه علمی و تحقیقاتی دامپروری تاجیکستان که در سال 1931 تاسیس شد، کار علمی و اصلاحی را آغاز کرده اند که تا امروز ادامه دارد.
همانطور که گزارش شد، در حال حاضر تعداد نژاد گوسفند حصاری در تاجیکستان بیش از 1.7 میلیون راس است و 7 کارخانه و مزرعه پرورشی در تاجیکستان به پرورش آن مشغول هستند.
وی افزود: به لطف بزرگترین وزن زنده در جهان، حوزه پرورش گوسفندان نژاد حصاری تنها به تاجیکستان محدود نمی شود. در طی سالیان، گوسفندان نژاد حصاری از جمهوری تاجیکستان به جمهوری های ازبکستان، قزاقستان، قرقیزستان و همچنین به فدراسیون روسیه، اوکراین و بلاروس منتقل شد.
در حال حاضر تعداد بهترین گوسفندان نژاد حصاری در کارخانجات پرورشی “حصار”، واقع در ناحیه فرخار، “زات پرور” حصار و شهرنو، کارخانه تولیدی “سامانجان” در ناحیه دنغره، کارخانه تولیدی “دلشاد-ب” در ناحیه ورزاب و دیگر مناطق و مزارع رشد می کنند. این مزارع نقش عمده ای در پرورش گوسفندان مرغوب و پرمحصول دارند.
باید گفت که در نتیجه تحقیقات علمی چندین ساله دانشمندان تاجیکستان با همکاری کشاورزان در “حصار” در ناحیه فرخار نوع “فرخاری” ايجاد شد.
در حال حاضر در دو مزرعه پرورشی جمهوری تاجیکستان، دانشمندان تاجیکستان و متخصصان مزارع پرورشی کار علمی و اصلاحی ایجاد نوع جدید به نام “شهرنوی” را به پایان رساند. در سال 2022، کمیسیون تصویب دولتی ارزیابی مثبتی از این نوع جدید گوسفند از نژاد حصار داد و برای تأیید رسمی دولت به وزارت کشاورزی جمهوری تاجیکستان ارائه شد. در 15 آوریل سال جاری، گوسفند حصار نوع “شهرنوی” با تصمیم هیات مدیره وزارت کشاورزی جمهوری تاجیکستان رسما تایید شد. تعداد پرورشی نوع ایجاد شده با شاخص های بهره وری زیر توضیح داده می شود: وزن زنده بره های تازه متولد شده 5.5-7.5 کیلوگرم، نوع نرینه پرورشی 135-145 کیلوگرم، در بهترین حالت تا 175 کیلوگرم، میش ها – 85-90 کیلوگرم، در بهترین حالت. تا 135 کیلوگرم گوسفندان از این نوع در کنار وزن زنده بالا دارای بهره وری پشم نیز می باشند.
به گفته صفرعلی نباتف، مکتب علمی پرورش دهندگان گوسفند تاجیکستان از سال 1947 در این زمینه مهم پیشرو محسوب می شود. با تلاش طولانی دانشمندان و تحقیقات علمی جمهوری تاجیکستان، بیش از 30 رساله دکتری دفاع شد. افزایش تعداد گوسفندان نژاد حصاری این فرصت را فراهم می کند تا تولید گوشت در جمهوری افزایش یابد و سهم قابل توجهی در تامین امنیت غذایی داشته باشیم.