پیام تبریک پیشوای ملت، امامعلی رحمان، رئیس جمهور جمهوری تاجیکستان به مناسبت عید قربان

26.05.2026، شهر دوشنبه
هموطنان عزیز!
عید قربان را صمیمانه به همه شما تبریک می‌گویم.
برای تک تک شما آرزوی سلامتی و شادی و برای خانواده‌هایتان آرامش و صلح را دارم.
عید قربان یکی از مهمترین شعائر دین مبین اسلام است و فضایل فراوانی دارد.
تقویت دوستی و محبت متقابل، ترویج ارزش‌های اخلاقی، انجام کارهای نیک، احترام به والدین و بزرگان، حمایت از فقرا و نیازمندان و صرفه‌جویی از جمله فضایل این عید است.
به عبارت دیگر، این عید علاوه بر اینکه یک مراسم کاملا مذهبی است، فرصت مناسبی برای انجام کارهای نیک و شایسته نیز می‌باشد.
در روز عید قربان، تاجیک‌ها سه عمل مطابق با الزامات مذهب حنفی انجام می‌دهند: ابتدا برای متوفی دعا می‌کنند، سپس به عیادت والدین، بیماران، نیازمندان می‌روند و کسانی که امکانات مالی خوبی دارند، مراسم قربانی را انجام می‌دهند.

قربانی کردن – مراقبت از یکدیگر، رحم و شفقت به یتیمان و معلولان و حمایت از خانواده‌های فقیر برای کسانی که فرصت و توانایی صدقه دادن دارند و مشکلی در تأمین معاش خانواده‌هایشان وجود ندارد، واجب است.

کسانی که فرصت و توانایی قربانی کردن ندارند، ملزم به انجام این عمل نیستند!

قرآن کریم 23 بار اعمال اسراف‌آمیز و هزینه‌های غیرضروری را که یک مؤمن به ضرر خود و عزیزانش انجام می‌دهد، به شدت محکوم می‌کند.

به طور کلی، تمام اعمالی که خداوند برای بندگانش معمول داشته است، در محدوده توانایی‌ها و شرایط زندگی انسان است.

این موضوع به وضوح در آیه 286 سوره بقره ذکر شده است که بیان می‌کند: “خداوند هیچ کس را جز به اندازه توانایی‌اش تکلیف نمی‌کند”. علاوه بر این، در شریعت اسلامی، قربانی کردن حیوان در عرض سه روز مجاز است.

بنابراین، لازم نیست این کار در یک روز به صورت شلوغ و نامنظم انجام شود، بلکه بهتر است حیوان در مکان‌های تعیین‌شده و با رعایت اصول بهداشتی ذبح شود.

حمایت از نیازمندان، یتیمان، معلولان، فقرا و بیماران نه تنها یک عمل نیک است، بلکه نشانه‌ای از ایمان کامل، اخلاق حسنه و مسئولیت اجتماعی افراد جامعه نسبت به یکدیگر است.

شایان ذکر است که حدود دو دهه پیش، قانون ملی “در مورد تنظیم جشن‌ها و مراسم در جمهوری تاجیکستان” در کشور ما تصویب شد که نقش مهمی در تنظیم فرهنگ برگزاری مراسم و جلوگیری از زیاده‌روی و اسراف دارد.

بر اساس مفاد این قانون، باید در جشن‌ها و مناسبت‌ها، به‌ویژه در اعیاد، صرفه‌جویی کنیم و اجازه خودنمای و اسراف ندهیم و مراسم مذهبی و دینی را که مردم را به مهربانی، سخاوت و صرفه‌جویی هدایت می‌کند، به نمایش خرافات و تعصب تبدیل نکنیم.

صرفه‌جوی و خودداری از هزینه‌های غیرضروری به خانواده‌ها این امکان را می‌دهد که به تربیت و پرورش فرزندان خود، ایجاد شرایط بهتر برای خانواده و بهبود زندگی خود توجه بیشتری داشته باشند.

فراموش نکنیم که خداوند منافع و سعادت انسان را در محور همه تعهدات، وظایف و مراسم و آیین‌های مذهبی قرار داده است!

هموطنان عزیز ما به خوبی از وضعیت آشفته و بحرانی دنیای مدرن آگاه هستند.

مواد غذایی در بسیاری از کشورهای جهان کمیاب و قیمت‌ها به سرعت در حال افزایش است.

در چنین شرایط، قبل از هر چیز باید به توسعه اقتصاد داخلی، استفاده مؤثر از هر بخش زمین توجه اساسی داشته باشیم و به فکر تأمین غذای دو ساله، یعنی تأمین معاش فرزندان و خانواده‌های خود باشیم.

ما باید با در نظر گرفتن شرایط کنونی جهان عمل کنیم، بیشتر کار کنیم، تا حد امکان محصولات بیشتری تولید کنیم و امنیت غذایی کشورمان را که یکی از اهداف استراتژیک ملی است، تضمین کنیم.

در این راستا، بار دیگر تأکید می‌کنم که عید قربان عروسی نیست، بلکه یک مراسم مذهبی و یک آیین مذهبی است که باید بر اساس ارزش‌های اخلاقی و با رعایت موازین صرفه‌جوی برگزار شود.

هموطنان عزیز!

اسلام دینی است که هدف آن تربیت اخلاقی و معنوی انسان است و هدف آن شکل‌گیری انسانی صالح، دانشمند، خودآگاه و با فضیلت است.

پیامبر اسلام در حدیثی معتبر تأکید کردند: “من برای تکمیل اخلاق انسان‌ها مبعوث شده‌ام”.

اخلاق انسان نیز به نوبه خود به سواد، دانش و خودآگاهی هر فرد بستگی دارد.

به همین دلیل است که اولین آیه نازل شده در قرآن کریم به علم، یعنی هدایت به “خواندن” اختصاص دارد.

کلام الهی 70 بار به بندگان خدا پیام اطاعت و عبادت داده است، اما 779 بار به ضرورت و اهمیت علم، هوش و خرد حکم کرده است. همه اینها گواه آن است که جایگاه علم، دانش، سواد و آموزش در نزد خداوند از هر عبادتی بالاتر است.

بار دیگر تأکید می‌کنم که مردم باید ارزش‌های واقعی ایمان را از تعصب و خرافات تشخیص دهند و این امر تنها از طریق سواد، آموزش، علم و دانش محقق می‌شود.

به همین دلیل است که دین مبین اسلام، علم و دانش را به عنوان وسیله‌ای برای سعادت بشر بسیار ارزشمند دانسته و به صراحت اعلام می‌کند که کسب علم و دانش بر هر مسلمانی، چه زن و چه مرد، واجب است.

خداوند در کلام آسمانی خود در مورد ترویج علم و دانش فرموده است: “کسانی که می‌دانند (یعنی سواد و دانش دارند) با کسانی که نمی‌دانند (یعنی سواد و دانش ندارند) برابر نیستند”.

به راستی که وظیفه همه پیامبران و جوهر آموزه‌های همه ادیان جهان، هدایت مردم به راه سعادت از طریق علم، دانش و اخلاق نیکو است.

هموطنان عزیز!

اکنون در آستانه آمادگی برای جشن بزرگ ملی – سی و پنجمین سالگرد استقلال کشور – هستیم. برای استقبال شایسته از این عید مقدس، هر فرد میهن‌پرست و شریف جامعه موظف است در تقویت دستاوردهای استقلال – صلح و آرامش، ثبات سیاسی و وحدت ملی – مشارکت کند و برای آینده‌ای روشن برای تاجیکستان مستقل تلاش کند.

استقلال دستاورد بزرگ و تاریخی است و حفاظت از آن مسئولیت مدنی، رسالت انسانی و وظیفه فرزندی هر یک از ماست.

ما باید همیشه سپاسگزار باشیم که صاحب میهن مرفه و آرام و کشور آزاد و مستقل هستیم و به لطف دولت مستقل خود، حقوق، آزادی‌ها و باورهای مذهبی خود را اعمال می‌کنیم.

سپاسگزاری برای استقلال و آزادی محدود به کلمات نیست، بلکه در اقدامات سازنده روزانه هر یک ما و در خدمت صادقانه به سرزمین مادری ابراز می‌شود.

من اطمینان دارم که همه مردم شریف کشور، از هر خانه و خانواده، تمام تلاش خود را برای ارتقای رفاه میهن عزیزمان، حفظ صلح و ثبات، تقویت پایه‌های دولت تاجیکستان و ارتقای جایگاه تاجیکستان در عرصه بین‌المللی به کار خواهند گرفت.

بار دیگر فرا رسیدن عید سعید قربان را به همه شما – مردم شریف تاجیکستان و هموطنان خارج از کشور تبریک می‌گویم و برای شما سلامتی، شادی و خانه‌ آباد آرزومندم.

عید قربان مبارک، هموطنان عزیز!