Адибону олимони Ҳисор дар Донишгоҳи омӯзгорӣ

Душанбе, 14.03.2014. (АМИТ «Ховар», Раъно Нусратуллозода).- Бахшида ба 3000-солагии Ҳисори Шодмон имрӯз дар Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С.Айнӣ бо ибтикори кафедраи фалсафа  таҳти унвони «Таърихи сеҳазорсолаи Ҳисор ва нақши он дар таҳкими худшиносии миллӣ» конфронси ҷумҳуриявӣ доир гардид.  Дар ҷамъомад  аҳли илму адаби ноҳияи Ҳисор, аз ҷумла, Султонмурод Одинаев, Зафар Дӯстов, Ортиқи  Қодир ва дигарон ширкат варзиданд. Тибқи иттилои котиби матбуоти донишгоҳ Бахтиёри Абдураҳим дар конфронс ректори донишгоҳ Абдуҷаббор Раҳмонов дар хусуси таърихи чандҳазорсолаи водии Ҳисор мухтасар сухан гуфт. 
Зикр шуд, ки Ҳисор аслан аз Шаҳрисабзи Ҷумҳурии Ӯзбекистон ибтидо гирифта, то Оби Гарми Тоҷикистон доман паҳн карда буд. Имрӯзҳо ин сарзаминро водии Ҳисор меноманд. Ҳисор таърихи  қадима дорад, ки мувофиқи маълумоти бостоншиносон ба давраи неолит мерасад. Ҳисор бо номҳои Шумон ва Шодмон низ маълум аст. Масалан, дар китоби «Авасто» доир ба Шумон маълумот мавҷуд мебошад. 
Маърӯзагарон қалъаи Ҳисорро асоситарин мероси таърихию фарҳангии водӣ арзёбӣ намуданд. Тибқи  гуфтаи онҳо,  қалъа дар баландӣ ҷойгир буда, масоҳаташ 17 гектар аст.  Қалъаи Ҳисор аз  қисмҳои Куҳандиз, Уштурхона ва  Қӯрғони кӯлоба иборат мебошад.
Ректор А.Раҳмонов дар поёни ҷамъомад изҳор дошт, ки пиромуни таърихи тӯлонии водии Ҳисор маълумотҳо зиёданд ва наметавон бо як конфронс ҳамаи онро ироа кард. Аз ин рӯ, зарур аст, ки ин гуна ҳамоишҳоро пайваста баргузор намуд.