«ОЗОДАПАЛАНГ — ДАРРАНДАЕ, КИ БА ҲИМОЯИ МОВУ ШУМО МУҲТОҶ АСТ». Дар нашриёти «Ирфон» бо ин ном китоб аз чоп баромад

Июль 6, 2020 13:47

ДУШАНБЕ, 06.07.2020 /АМИТ «Ховар»/. Нашриёти «Ирфон»-и шаҳри Душанбе китоби «Озодапаланг — даррандае, ки ба ҳимояи мову шумо муҳтоҷ аст»-и Қурбон Аламшоевро ба нашр расонид.

Ин сеюмин  китоби номзади илмҳои таърих,  рӯзноманигор, нависанда ва фаъоли ҷамъиятӣ Қурбон Аламшоев  аст, ки ба озодапаланг- яке аз даррандаҳои нодиру зебои Тоҷикистон бахшида шудааст.

Тавре муаллиф дар оғози китоб меоварад, ҳайвони дарранда- Озодапаланг аз оилаи гурбаҳо, ки бо номи Бабри барфӣ ҳам ёд мешавад, дар дуртарин, баландтарин ва касногузартарин нуқоти ҷумҳурӣ будубош дошта бошад ҳам, дар ҳоли ҳозир ба хатару таҳдидоти доимӣ рӯ ба рӯ аст. Шумори ҷонвар рӯз ба рӯз кам шуда, он зери хатари аз байнравӣ қарор дорад. Хатарҳо ба ҷони вай дар натиҷаи мухолифати инсон ва табиати ваҳшӣ, афсурдашавии муҳити зисти он ва дигаршавии иқлим афзоиш пайдо мекунанд. Вале, ба андешаи муаллиф, хатари асосӣ ба мавҷудияти озодапаланг худи инсон ва чолишҳои фарҳангии мардумони бумӣ аст. «Бо ин қадар чобукиву тавоноӣ ва баландпарии худ ин ҷонвари мағрур ва озодарӯҳ муҳтоҷи ҳимояи мо ҳаст!», «Бояд ҳама рӯз бонги хатар зад», менависад муаллиф ва ҳамагонро даъват мекунад: «Мову шумо бояд онро аз нестшавӣ наҷот диҳем!».

Дар китоб дар бораи экосистемаи озодапаланг, равиши зисти ҷонвар, муҳити он, фарқи он аз дигар палангу гурбашаклҳо, мақоми озодапаланг дар адабиёт ва фарҳанги ниёгони мо, роҳҳои наҷот, ҳифз ва нигоҳдории ин ҷонвар суханҳо гуфта шудааст. Бо далелҳои ҷолиб исбот шудааст, ки ин ҷонварро ниёгони тоҷикон мавриди парастиш қарор дода он аз нахустин рамзҳои (символ) миллии тоҷикон будааст. Муаллиф иброз доштааст, ки озодапаланг ҳамчун объекти ҳамкории байналмиллалӣ ва омили тавсеаи сайёҳати экологӣ метавонад ба рушди иқтисодии мамлакат таъсири мусбат расонад.

Дар китоб дар бораи Декларатcияи Бишкек-ҳуҷҷати сатҳи ҷаҳонӣ дар бораи озодапаланг, Барномаи глобалӣ оид  ба  ҳифзи озодапаланг ва экосистемаи он, Рӯзи байналмилалии озодапаланг, Лоиҳаи «Ҳифз ва истифодаи устувори экосистемаҳои Помир‐Олой ва Тён‐Шон барои ҳифзи бабри барфӣ ва устувории некуаҳволии ҷамоатҳо», таҷрибаи Тоҷикистон дар ҳимояи ин ҷонвари нодир, ташаббуси ҳифзу ҳимояи озодапаланг аз ҷониби шаҳрдори шаҳри Душанбе ва Ассотсиатсияи шикорчиёни Тоҷикистон маълумоти васеъ ироа шудааст. Асар дар бораи таҳкими назорати ҷамоатии вазъи озодапаланг дар Тоҷикистон, таҷлили Фестивалҳои Ҳимояи Озодапаланг дар қаламарви Бадахшон иттилооти ҷолиб пешкаш кардааст.

Дар охири китоб таърихчаи нӯҳ ҳодисаи наҷот додани паланг дар солҳои охир аз ҷониби сокинони деҳоти дурдасти ВМКБ оварда шудааст, ки аз боло рафтани таваҷҷуҳи одамон ба ҳифзу нигоҳдории озодапаланг дарак медиҳад.

Таҳияи китоб дар чаҳорчӯби лоиҳаи Иттиҳодияи Ҷамъиятии «Кӯҳҳои Помир» таҳти унвони «Дар пайи озодапаланг: аз Шоҳин то Мурғоб» анҷом шуда бо кӯмаки молии Барномаи Грантҳои кӯчаки Фонди ҷаҳонии муҳитзистии Барномаи рушди Созмони Милали Муттаҳид ба нашр расидааст.

Китоб ба хотири тақвияти зарфияти маҳал ва афзоиши огоҳии умумӣ дар мавриди ҳифозат аз озодапаланг дар ноҳияҳои кӯҳистони Тоҷикистон таҳия ва интишор ёфтааст.

Асари нав, ки дар гурӯҳи навоҳии ВМКБ ва Хатлон тавзеҳ хоҳад шуд, барои зиёд шудани сафи муҳофизони озодапаланг дар Тоҷикистон ва амнтар кардани маҳали сукунати ин ҷонвар кӯмак хоҳад расонд.

«Озодапаланг- даррандае, ки ба ҳимояи мову шумо мӯҳтоҷ аст» бо андозаи 7 ҷузъи чопӣ, дар шакли ранга ва бо теъдоди 500 нусха аз чоп баромадааст. Ин саввумин китоби илмӣ- оммавии муаллиф дар бораи озодапаланг аст. Асарҳои аввали муаллиф «Озодапаланг» («Ирфон», 2017) ва «Хозяин снежных гор Таджикистана» («Офсет – Империя», 2019) мебошанд. «Озодапаланг» ҳамзамон ба забонҳои англисӣ: «Snow Leopard nationalpride of Tajikistan» ва русӣ «Снежный барс–национальная гордость Таджикистана» тарҷума ва нашр шудааст.

Асарҳои номбурда дар Тоҷикистон аз нахустин китобҳои муаллифони маҳаллӣ дар бораи озодапаланг мебошанд.

Дар китоб расмҳои кашидаи мактаббачагони Помир, ки дар мавзӯи «Мо озодапалангро ҳимоя мекунем!» кашида шудаанд, истифода гардидаанд.

Июль 6, 2020 13:47

Хабарҳои дигари ин бахш

ЯК РӮЗ ДАР ТАЪРИХ. 84 сол пеш дар ҳамин рӯз, 1 август, дар Хоруғ театри вилоятии мусиқӣ-драмавӣ ифтитоҳ ёфта буд…
«АСРОРИ САРАЗМ». «Тоҷикфилм» наворбардории филми мустанадро оғоз намуд
Астрономҳо аз наздикшавии астероиди бузург ба Замин хабар медиҳанд
Нусхаҳои дастхатҳои қадимию нодири мероси ниёгони тоҷик аз китобхонаҳои Ҳиндустон дастрас мегарданд
Академияи идоракунии давлатӣ дар доираи барномаи «Еrasmus+» конференсияи илмӣ-амалӣ баргузор менамояд
Дар Китобхонаи миллӣ барои баргузории Озмуни «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» толори махсус кушода шуд
Моҳпайкар, Абру, Фаррухзод, Бобуна, Гуласал, Дилошӯб… ба «Феҳристи номҳои миллӣ» ворид карда мешаванду Изабелла, Сензора, Имран, Бобур…не
Агентии назорат дар соҳаи маориф ва илм: аттестатсияи 35 муассисаи таълимӣ идома дорад
Олимҷон Муҳаммадҷонзода: «Барои рушди забони давлатӣ ба Ҳукумати мамлакат барномаи нав пешниҳод шудааст»
«ОЗОДАПАЛАНГ, ЭЙ РАМЗИ ВИҚОРУ НАНГИ МЕҲАН…». Чакомаи шоир ва публисист Камол Насрулло бахшида ба Рӯзи байналмилалии паланг
Дар Исфара даври шаҳрии Озмуни ҷумҳуриявии «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» ҷамъбаст гардид
Асарҳои омӯзгорони Донишкадаи давлатии санъати тасвирӣ ва дизайни Тоҷикистонро тамошобинони хориҷӣ хуб пазироӣ карданд-бардошт аз нишасти матбуотӣ