МАҶМААИ ХОҶА МУФАРРАҶ. Дар болооби дарёи Хонақоҳ ёдгории нодири бостонӣ кашф гардид

Октябрь 23, 2022 10:45

ДУШАНБЕ, 23.10.2022 /АМИТ «Ховар»/. Аз ҷониби мутахассисони шуъбаи бостоншиносӣ ва сиккашиносии Осорхонаи миллии Тоҷикистон маҷмааи бостонии Хоҷа Муфарраҷ, воқеъ дар болооби дарёи Хонақоҳи Ҷамоати деҳоти Хонақоҳи Кӯҳии шаҳри Ҳисор кашф гардида, ба қайд гирифта шуд. Дар ин бора АМИТ «Ховар» бо истинод ба Осорхонаи миллии Тоҷикистон иттилоъ медиҳад.

Ин кашфиёти бостонӣ дар давраи истиқлолияти давлатии Тоҷикистон дастоварди нодири таърихию фарҳангӣ маҳсуб мешавад.

Дар кашфи ин ёдгории беназир сардори шуъбаи бостоншиносӣ ва сиккашиносии Осорхонаи миллии Тоҷикистон Шералӣ Хоҷаев, сармутахассиси шуъбаи Осорхонаи миллии Тоҷикистон Муҳсин Бобомуллоев, мутахассиси пешбари шуъба Абдураҳмон Шарифзода, корманди Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон Бобомулло Бобомуллоев, донишҷӯи Донишгоҳи байналмилалии сайёҳӣ ва соҳибкории Тоҷикистон Муҳаммадалӣ Раҷабзода ва сокини деҳаи Шоли Ҷамоати деҳоти Хонақоҳи кӯҳӣ Ҳайиталӣ Сангинов саҳм гузоштаанд.

Мавриди зикр аст, ки кашфиёти маҷмааи бостонии Хоҷа Муфарраҷ дастоварди нодир дар илми бостоншиносии миллӣ буда, тайи даҳсолаҳои охир чунин бозёфти дорои аҳамияти байналмилалӣ дар минтақа ба қайд гирифта нашуда буд.

Ёдовар мешавем, ки ёдгории бостонии Хоҷа Муфарраҷ дорои хусусияти нодири бостоншиносӣ, эпиграфӣ, фарҳангшиносӣ ва мардумшиносӣ мебошад. Таҳқиқҳои аввалиндараҷа бозгӯи онанд, ки маҷмааи бостонии Хоҷа Муфарраҷ гуногунҷабҳа буда, аз ҷузъҳои бостонӣ-тасвирҳои рӯисангӣ; меъморӣ -қалъа ва манора; эпиграфӣ-хатҳои давраҳои гуногуни таърихӣ: ҳинду ориёӣ, юнонӣ ва арабӣ, инчунин мардумшиносӣ- қабрҳои давраи аввали исломӣ иборат мебошад.

Тибқи тафсири «Фарҳанги форсии Муин», «Фарҳанги форсии Амин» ва «Луғатномаи Деҳхудо», вожаи «муфарраҷ» (аз феъли «фараҷ»- фараҷа) — исми макон буда, ба маънои ҷой ва макони шодиву сурур мебошад. Ҳамчунин «Муфарраҷ- он ки андӯҳро аз дил дур кунад» ва «муфарраҷ-куштае, ки дар дашти дур аз деҳ ёфт шавад»-ро ифода мекунад. Бояд тазаккур дод, ки хусусияти мавқеъ ва мавзеи табиӣ-таърихии муфарраҷ комилан ба ташреҳи баёнгардида мутобиқ мебошад.

Тавре сардори шуъбаи бостоншиносӣ ва сиккашиносии Осорхонаи миллии Тоҷикистон Шералӣ Хоҷаев дар суҳбат ба хабарнигори АМИТ «Ховар» гуфт, «ёдгории тозакашф аз рӯи таркиб, ҳаҷм, иқтидор, мавқеъ ва шукӯҳу шаҳомат яке аз истеҳкомҳои муқтадиртарин дар минтақа ба шумор рафта, амсоли он то ба имрӯз ба қайд гирифта нашудааст. Маҷмааи мазкур дар пайвасти шабакаи гузаргоҳҳои шимолӣ ва ҷанубии Роҳи бузурги абрешим бевосита мавқеи хосса дорад».

Мавриди зикри хос аст, ки маҷмааи бостонии Хоҷа Муфарраҷ то имрӯз дар илми бостоншиносии тоҷик таҳқиқ нашуда, ҳамчунин дар рӯйхати ёдгориҳои бостонии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба қайди давлатӣ ворид нагардидааст. Анҷом ёфтани пажуҳиш ва бақайдгирии ёдгории мазкур аз ҷониби кормандони Осорхонаи миллии Тоҷикистон саҳми муносиби муассисаро дар омӯзиш, ҳифз ва таҳкими таъриху фарҳанги миллӣ дар давраи соҳибистиқлолии Ҷумҳурии Тоҷикистон таъмин менамояд.

Марзия САИДЗОДА,
АМИТ «Ховар»

АКС: Осорхонаи миллии Тоҷикистон

Октябрь 23, 2022 10:45

Хабарҳои дигари ин бахш

Ҳайати намояндагони Ҳизби Коммунистии Чин аз тамошои Қалъаи Ҳисор таассуроти нек бардошт
Дар муассисаи фарҳангии Созмони ҳамкории иқтисодии Теҳрон «Шаби мусиқии суннатии Тоҷикистон» баргузор шуд
Дар Осорхонаи миллӣ ба ифтихори Рӯзи таъсиси Шоҳигарии Арабистони Саудӣ намоиши аксҳо баргузор гардид
Дар Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон бахшида ба Рӯзи таъсиси Қувваҳои Мусаллаҳ ҳамоиши тантанавӣ доир шуд
Дар Теҳрон шоми муштараки фарҳангии Тоҷикистон ва Эрон баргузор гардид
Сарбозону афсарон дар Осорхонаи миллӣ бо таъриху тамаддуни қадимии тоҷикон шинос гардиданд
21 ФЕВРАЛ-РӮЗИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ ЗАБОНИ МОДАРӢ. Забони тоҷикӣ аз ҷиҳати ғановат ва сермаъноии калимаҳо байни забонҳои хурду бузурги дунё мақоми аввалро доро мебошад
Бахшида ба Рӯзи байналмилалии забони модарӣ дар Институти забон ва адабиёти ба номи Рӯдакӣ ҳамоиш доир шуд
Масъалаи баланд бардоштани соҳаи фарҳанг дар ноҳияи Ишкошим баррасӣ гардид
Муассисаи давлатии «Тоҷикфилм» бо синамогарони хориҷӣ филмҳои муштарак ба навор мегирад
«ИСТИҚЛОЛ ВА РУШДИ ЗАБОНИ МОДАРӢ». Бахшида ба Рӯзи байналмилалии забони модарӣ дар Душанбе ҳамоиш доир шуд
«ЗИНДА КУН АЗ САДОИ МАН ХОКИ ҲАЗОРСОЛАРО…». Давлатманд Холов дар ҷодаи мусиқӣ ва санъат яке аз нобиғаҳои барҷастаи Шарқ ба шумор меравад