Пиряхи Хирсони ҳавзаи дарёи Ванҷ тақрибан ба дарозии 828 метр коҳиш ёфтааст

Май 19, 2025 08:49

ДУШАНБЕ, 19.05.2025. /АМИТ «Ховар»/. Муҳимтарин омиле, ки боиси об шудани пиряхҳо гардидааст, ин тағйирёбии иқлим ва гармии ҳаво мебошад. Аз соли 2011 то соли 2024 забонаи пиряхи Хирсони ҳавзаи дарёи Ванҷ тақрибан ба дарозии 828 метр коҳиш ёфтаву ин раванд бо суръат идома дорад. Ин матлабро сардори шуъбаи пешгӯӣ, иттилоот ва бойгонии  Маркази яхшиносии Агентии обуҳавошиносии Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон Тамлихо Ҷурабеков ба АМИТ «Ховар» иброз намуд.

Мутобиқи маълумоти мутахассисони Маркази яхшиносии Агентии обуҳавошиносӣ, дар айни замон пирях дар ҳолати коҳишёбӣ қарор дорад. Пиряхи Хирсон баъд аз охирҳои асри гузашта ҳамчун пиряхи даштӣ шинохта шудааст. Аз он шохобе бо номи Хирсдара ҷорӣ шуда, ба дарёи Абдуқаҳҳор – шохоби калони дарёи Ванҷ мерезад.

Пиряхи Хирсон дар баландии 4690 метр аз сатҳи баҳр сарчашма  гирифта, забонаи он дар баландии 2900 метр аз сатҳи баҳр ба охир мерасад. Дарозии умумии он ба 15,8 километр ва масоҳати умумияш ба 25,3 км2 баробар аст.

Пиряхи Хирсони ҳавзаи дарёи Ванҷ пиряхи хавфноктарини Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳисобида мешавад, ки бо ҳаракатҳои хавфноки худ диққати коршиносонро ба худ ҷалб намудааст.

Ин пиряхи бузург, ки дар ҳавзаи Ванҷ воқеъ аст, аз соли 1914 то соли 2002   7 маротиба ҳаракат намудааст. Хусусияти хоси пиряхи Хирсон аз он  иборат аст, ки дар қисми болоияш яхпораҳо ҷамъ гашта, баъд ба қисми поён фурӯ мерезанд. Мушоҳидаҳо нишон додаанд, ки ин яхпораҳо баробари ҷамъ омадан ҳамоно об мегарданд.

Дар замони муосир тағйирёбии иқлим дар ҷаҳон ба муҳити зист ва фаъолияти инсон ва табиат таъсир расонида, устувории биосфераро зери таъсири ҷиддӣ қарор додааст. Муҳаққиқон ва коршиносони соҳа сабаби  гармшавии глобалӣ ва тағйирёбии иқлимро ихроҷи газҳои гулхонаӣ, нобудсозии ҷангалзор (буридани дарахтон) ва ифлосшавии муҳити атроф аз партовҳои гуногун медонанд, ки таъсири он ба обшавӣ ва аз байн рафтани захираи пиряхҳо оварда мерасонад.

АКС: Маркази яхшиносии Агентии обуҳавошиносии Тоҷикистон

Май 19, 2025 08:49

Хабарҳои дигари ин бахш

МУСОБИҚАИ АСПДАВОНӢ. Ин бозии миллӣ аз ҷумлаи расму ойинҳои Наврӯз аст
РАВАНДИ ОБИ ДУШАНБЕ. Тоҷикистон барои пешбурди рӯзномаи ҷаҳонии об тамоми кӯшишро ба харҷ медиҳад
Тоҷикистон — Узбекистон: иродаи устувор ва талошҳои муштарак дар роҳи таҳкими эътимод, дӯстӣ ва ҳамсоягии нек
РУШДИ ҲУНАРҲОИ МАРДУМӢ. Сабадбофӣ барои рушди иқтисод ва сайёҳӣ имкон фароҳам меорад
Дар ҷашни Наврӯз дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон кадом хӯрокҳо омода карда мешаванд?
САЙРЕ БА ЁДГОРИҲОИ ТАЪРИХИИ ДАНҒАРА. Омӯзиши онҳо ба худшиносии насли наврас ва ҷавонон мусоидат мекунад
МАСЛИҲАТИ МУТАХАССИС. Дар фасли баҳор танаи дарахтонро бо маҳлули махсус сафед намоед
ГИЁҲҲОИ БАҲОРӢ. Истеъмоли ин растаниҳо дар бадани инсон ба сифати маводи зиддисироятӣ хизмат менамояд
Дар Тоҷикистон кишти пахта аз даҳаи охири моҳи март оғоз мегардад
РАВАНДИ ОБИ ДУШАНБЕ. Чорабиниҳои иловагӣ барои таблиғи идеяҳои калидӣ платформаи иловагӣ фароҳам меоранд
ФЕСТИВАЛИ БОЗИҲОИ МИЛЛИИ ВАРЗИШӢ. Дар он зиёда аз 50 намуд бозиҳои миллӣ намоиш дода мешаванд
«ҲАФТ СИН» ВА «ҲАФТ ШИН». Ин анъанаи неки Наврӯз рамзи фаровонҳосилӣ ҳисобида мешавад