МАСЛИҲАТИ МУТАХАССИС. Истеъмоли биринҷ ҷисми инсонро фарбеҳ менамояд

Октябрь 19, 2025 08:30

ДУШАНБЕ, 19.10.2025. /АМИТ «Ховар»/. Ба тавсияи ғизошиносон, истеъмоли биринҷ меъдаро қувват мебахшад, ҳангоми қабзият муфид буда, бӯйи нохуши даҳонро нест мекунад. Истеъмоли он ҷисмро фарбеҳ карда, барои пешгирии иллати гурдаву масона муфид аст.

Дар таркиби биринҷ карбогидратҳо, сафеда, равған, оҳар, аминокислотаҳо, витаминҳои Е, В1, В2, В6, В15 ва микроунсурҳо мавҷуд мебошанд.

Олимон аз рӯйи шакл онро ба се навъ ҷудо намуданд. Яъне, дарозрӯяи паҳн, дарозрӯяи борики тунук, гирда. Сифати биринҷро дар асоси дараҷаи намнокӣ, миқдори омехтаҳо ва макони парвариши он муайян мекунанд. Биринҷ ба ҳисоби миёна 14 фоиз об, 75,2 фоиз карбогидрат (асосан крахмал), 7,7 фоиз сафеда, 0,4 фисад равған ва ғайраро доро мебошад.

Истеъмоли биринҷ дар як сол ба як нафар дар Тоҷикистон аз 12 то 17 килограмм рост меояд.

Дар тибби қадим биринҷро ба сифати ғизои парҳезӣ ва даво истифода мебурданд. Шӯлае, ки аз орди биринҷ дар шарбати харбуза пухта шудааст, доғи кунҷидакро меравонад.

Дар китоби «Махзан-ул-адвия» омадааст, ки биринҷ хосияти хуби хобоварӣ дорад, ташнагиро мешиканад, исҳолро бозмедорад, ҷисмро фарбеҳ мекунад, ҳангоми иллати гурдаву масона муфид аст. Истеъмоли биринҷ дар таом ба ранги рӯй тароват мебахшад.

Табибони халқӣ ҷӯшидаи омехтаи биринҷ ва лӯбиёро барои муолиҷаи бронхит ва диққи нафас истифода мебаранд. Биринҷ шири синаро зиёд мекунад. Ҷӯшидаи он барои муолиҷаи бемориҳои музмини узвҳои ҳозима муфид буда, дар омех­тагӣ бо пудинаву пиёз чун давои арақовар, позаҳр ва табшикан дар мавриди зуком ва илтиҳоби шуш нафъ дорад.

Агар онро бо шакар бихӯранд, қувваташ бисёр мегардад ва баданро фарбеҳ месозад. Аз рӯи баъзе хусусияти фоидабахшӣ барои бемории сил муфид мебошад.

Дар тибби муосир истеъмоли биринҷ ва шӯлаҳои гуногуни биринҷиро ҳамчун ғизои парҳезӣ тавсия медиҳанд. Инчунин он барои муолиҷаи бемории дарунрав бештар маслиҳат дода мешавад.

Табибон шифобахшии биринҷро таъкид намуда, хӯрдани онро барои рафъи чандин бемориҳо тавсия медиҳанд. Ба андешаи онҳо, истифодаи мунтазами биринҷ хавфи гирифтор шудан ба бемории саратон, яъне омоси рӯдаро камтар мекунад.

Таҳияи Фирӯза ДАВЛАТЗОДА,
АМИТ «Ховар»

АКС: АМИТ «Ховар»

Октябрь 19, 2025 08:30

Хабарҳои дигари ин бахш

Дар ноҳияи Зафаробод агрегати нави пойгоҳи обкашӣ васлу насб карда шуд
Дурнамои рушди муносибатҳои дуҷонибаи Тоҷикистон ва Бонки ҷаҳонӣ дар Вена баррасӣ гардид
ҶОИЗАИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ АБУАЛӢ ИБНИ СИНО ДАР СОҲАИ ТИБ. Истиқболи донишмандон ва табибони Эрон аз ташаббуси Президенти Тоҷикистон
Дар Душанбе раванди татбиқи лоиҳаҳои муштараки сармоягузорӣ бо Бонки аврупоии таҷдид ва рушд баррасӣ шуд
Дар Вена роҳҳои густариши ҳамкорӣ байни Тоҷикистон ва Фонди рушди байналмилалии OPEC баррасӣ гардид
Исломиддин Раҳмон: «Тоҷикистон ҳамчун аъзои фаъоли ҷомеаи ҷаҳонӣ барои ҳалли масъалаҳои глобалӣ саҳми арзишманд мегузорад»
Тақвияти ҳамкории Бонки миллии Тоҷикистон бо Агентии рейтенгии «S&P Global Ratings» баррасӣ шуд
Байни Тоҷикистон ва Фонди Кувайтии рушди иқтисодиёти араб оид ба лоиҳаи «Рушди мактабҳо» Созишномаи қарзӣ ба имзо расид
Ваҳдати миллӣ шарти асосии ҳифз, таҳким ва пойдории истиқлолият гардид
Ҳайати Тоҷикистон дар Форуми рушди ОПЕК-2026 дар Австрия иштирок намуд
ҚОНУН «ДАР БОРАИ АВФ». Санади 18-уми башардӯстонае мебошад, ки Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон имзо намудаанд
Дар Австрия дурнамои ҳамкории Тоҷикистон ва ЮНИДО баррасӣ шуд