Олимони соҳаи кишоварзӣ сабабҳои кам гардидани истеҳсоли пахта дар ҷумҳуриро шарҳ доданд

ТУРСУНЗОДА, 21.12.2018. /АМИТ «Ховар»/. Дирӯз бо ташаббуси Вазорати кишоварзии  Ҷумҳурии Тоҷикистон дар толори Осорхонаи шаҳри Турсунзода   бо иштироки кишоварзони шаш  шаҳру навоҳии тобеи ҷумҳурӣ  машварат баргузор гардид.  Дар  он олимону мутахассисони Вазорати кишоварзӣ, Академияи илмҳои кишоварзии Тоҷикистон, Маркази такмили ихтисоси кормандони КАС-и Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон ва Корхонаи воҳиди давлатии «Маркази такмили ихтисоси кадрҳои соҳаи кишоварзӣ» иштирок намуданд.

Дар ин бора мухбири минтақавии АМИТ «Ховар» хабар дод. Зикр гардид, ки   иштирокдорони машварат  оид ба рушди соҳаи кишоварзӣ ва истифодаи технологияи муосир дар соҳаи кишоварзӣ  дар мавзӯъҳои  «Технологияи бунёди боғҳои саноатӣ-содиротӣ, парвариш, башаклдарорӣ, усулҳои нигоҳдории меваҳо ва коркарди он», «Мубориза бар зидди касалию зараррасонҳои зироати кишоварзӣ ва усулҳои мубориза бар зидди онҳо», «Усулҳои муосири парвариши зироати техникӣ, картошка, сабзавот ва полезӣ. Нақши тухмиҳои репродуксионӣ дар истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ вобаста ба тағйирёбии иқлим», «Чорабиниҳои пешгирӣ ва табобати бемориҳои чорво, технологияи истеҳсоли маҳсулоти чорводорӣ ва бехатарии озуқаворӣ» ва «Хусусиятҳои агроиқлимии  истеҳсолоти кишоварзӣ, ФАО ва дигар институтҳои байналмилалӣ дар таъмини амнияти озуқаворӣ» маърӯза намуда, ба деҳқонон маслиҳатҳои муфид доданд.

Дар ҷамъомад зикр гардид, ки тайи 11 моҳи соли 2018 истифодаи самараноки имкониятҳои мавҷуда ва тадбирҳои андешидашуда ба он мусоидат намуд, ки дар ҳамаи шаклҳои хоҷагидорӣ истеҳсоли ғалладонагиҳо дар ҷумҳурӣ ба 1 260 367 тонна, пахта 300 000 тонна, картошка 954 158 тонна, сабзавот 2 082 085 тонна, полезӣ 619 443 тонна, мева 434 277 тонна, ангур 236 344 тонна, гӯшт 206 155 тонна, шир 825 245 тонна, пашм 7041 тонна, асал 4008 тонна, моҳӣ 1247  тонна ва тухм ба 401 659 ҳазор дона расонида шуд. Ба ғайр аз истеҳсоли ғалладонагӣ ва пахта дигар маҳсулот нисбат ба ҳамин давраи соли гузашта мутаносибан аз 0,2 то 32,3 фоиз зиёд мебошад. Тибқи иттилои мутахассисон, яке аз сабабҳои 28 фоиз кам гардидани истеҳсоли ғалладонагиҳо- ин кам намудани кишти ғалла дар заминҳои корами обӣ  ва зиёд намудани  сабзавоту картошка  мебошад.

Соли равон  масоҳати кишти сабзавоту картошка дар заминҳои корами обӣ 18 447 гектар зиёд гардид. Дар маҷмӯъ нисбат ба соли гузашта 3 030 243 тонна сабзавоту картошка зиёд истеҳсол гардидааст.

Дар ҷамъомад олимони соҳаи кишоварзӣ сабабҳои кам  гардидани истеҳсоли пахта дар ҷумҳуриро шарҳ доданд. Зикр шуд, ки аз сабаби дар ноҳияҳои пахтапарвари  вилояти Хатлон  камбориш омадани  моҳҳои марту апрел  дар мавсими кишти пунбадона ва дертар об мондани киштзор  сабзиши пахта 7-8 рӯз ақиб монд. Инчунин ҳарорати баланди ҳаво  (+43 +45 дараҷа) дар моҳи июл  зиёда аз 19-20 рӯз давом кард, ки нашъунамои пурраи пахта 18-20 рӯз бозмонд ва ҳосили пахта назар ба соли гузашта дар маҷмӯъ 25 рӯз дертар пухта расид. Дар натиҷа кӯракҳои қисми болоии пахта ҳаҷман хурдтар шуда, қисми онҳо аз таъсири хунукиҳои моҳи ноябри соли равон нобуд гаштанд. Ҳамчунин бо камборишии  тирамоҳу зимистони солҳои 2017-2018 миқдори ҳашароти зараррасон  бештар гардида, ба ҳосилнокии пахта таъсири манфӣ расонид.

Олимону мутахассисон ва деҳқонони ҷумҳурӣ ба хулосае омаданд, ки аз камбудиҳои имсола дарси ибрат гирифта, барои рафъи онҳо дар соли 2019 тадбирҳои судманд андешанд.