ДАР АРКТИКА БАР АСАРИ ТАҒЙИЁБИИ ИҚЛИМ ЯК НИМҶАЗИРА ҚАРИБ ПУРРА АЗ БАЙН РАФТ. Дар ин бора Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон қаблан ҳушдор дода буданд

ДУШАНБЕ, 07.12.2021 /АМИТ «Ховар»/. Дар боғи миллии  «Русская Арктика»  нимҷазирае, ки бо димоғаи Месятсев ба охир мерасад,  аз байн рафтааст. Қаблан он дар ҷазираи Ева-Ливи архипелаги замини Франс Йозеф ҷойгир буд, аммо соли 2017 ҷудо шуда, нимҷазираро ташкил дод. Тавре  АМИТ «Ховар» иттилоъ медиҳад,  дар ин бора имрӯз роҳбарияти боғ хабар дод.

Нопадид шудани нимҷазираро тадқиқоти нави дастгоҳҳои бесарнишин тасдиқ кард. Акнун ба мутахассисон лозим меояд, ки ба харитаҳои ноҳия бо назардошти маълумоти нав тағйирот  дароранд.  Мушоҳидаҳо бозгӯи онанд, ки нимҷазира ҷинси геологӣ набуда, балки пиряхи азим мебошад. Ҳоло, вақте ки он қариб тамоман об шудааст, дар мобайнаш гулӯгоҳи васеъ бо масоҳати 3 километр ба вуҷуд омадааст. Аз он танҳо як пораи пиряхе боқӣ мондааст, ки дар рӯи пастхамӣ қарор дорад.

Тавре АМИТ «Ховар» қаблан хабар дода буд, Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон моҳи марти соли 2021 зимни суханронӣ дар ҷаласаи онлайнии Маҷмаи Умумии Созмони Милали Муттаҳид бахшида ба Ҳадафи шашуми рушди устувор нисбат ба ин мушкилот ҳушдор дода буданд.

«Имрӯз мо обшавии босуръати яхро дар Арктика, Антарктида ва Гренландия мушоҳида мекунем. Чунин тағйирот дар пиряхҳои заминӣ низ ба вуқӯъ мепайванданд», — гуфтанд Сарвари давлати Тоҷикистон ва гармшавии глобалиро сабаби тағйирёбии иқлим унвон намуданд.

Сарвари Тоҷикистон аз кӯҳҳои Помир мисол оварданд, ки обшавии қуллаи пирях дар як сол 16 метрро ташкил медиҳад. «Обшавии калонтарин пиряхи наздисоҳилӣ — пиряхи Федченко дар Тоҷикистон, ки дарозиаш беш аз 75 километрро ташкил медиҳад, намунаи барҷастаи ин аст», — таъкид намуданд Сарвари давлат.

Тадқиқот нишон медиҳанд, ки танҳо давоми 70—80 соли охир пиряхи Федченко бештар аз як километр  коҳиш ёфта, масоҳаташ то 44 километри мураббаъ кам гардидааст.

Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон зикр намуданд, ки пиряхҳо манбаи асосии оби тоза мебошанд. «Обшавии босуръати пиряхҳо ва ҳамчунин афзоиши масрафи об вобаста ба афзоиши аҳолӣ ва рушди иқтисодӣ ба ҳаёт ва некӯаҳволии садҳо миллион нафар одамон таҳдид мекунад», — иброз доштанд Сарвари давлат.

Дар робита ба ин Президенти Тоҷикистон  Эмомалӣ Раҳмон  ба СММ пешниҳод намуданд, ки Фонди байналмилалии ҳифзи пиряхҳо таъсис дода, соли 2025 Соли байналмилалии ҳифзи пиряхҳо эълон ва  санаи таҷлили Рӯзи умумиҷаҳонии пиряхҳо таъйин карда шавад.

      АКС аз бойгонии шахсии муовини директори Боғи миллии  «Русская Арктика», номзади илмҳои биологӣ М.В.Гаврило