Мушоҳидаи аэровизуалӣ ва георадарии ҳолати пиряхҳо ва кӯлҳои кӯҳии Тоҷикистон гузаронида шуд

ДУШАНБЕ, 27.09.2025. /АМИТ «Ховар»/.  Мутахассисони Агентии обуҳавошиносии Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди  Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар ҳамкорӣ бо Маркази омӯзиши пиряхҳои Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон ва Академияи илмҳои Федератсияи Русия  усули нави мониторинги пиряхҳоро бо истифодаи таҷҳизоти георадарӣ дар якҷоягӣ бо таҳқиқоти аэровизуалӣ гузарониданд. Дар ин хусус АМИТ «Ховар» бо истинод ба Агентии обуҳавошиносии Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон иттилоъ медиҳад.

Мушоҳидаҳои аэровизуалӣ ва георадарии ҳолати пиряхҳо ва кӯлҳои кӯҳии Тоҷикистон барои татбиқи дастуру супоришҳои  Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон  муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар самти ҳифзи захираҳои обӣ, иқлим ва пиряхҳо, ҳамзамон  амалӣ сохтани ташаббуси «Даҳсолаи амалҳо оид ба дастгирии илмҳои криосфера барои солҳои 2025-2034» гузаронида шуданд.

Ҳадафи истифодаи усули георадарӣ дастрас намудани маълумоти дақиқтар оид ба ғафсӣ ва зичии пиряхҳо буда, барои пешгӯии дарозмуддати динамикаи онҳо ва баҳогузорӣ ба захираҳои обӣ зарур мебошад.

Аҳамияти асосии кор дар он аст, ки таҳқиқот бори аввал бо истифодаи георадар дар платформаи чархболӣ анҷом дода шуд. Ин усул имкон фароҳам овард, ки қисмҳои дастнорас ва баландкӯҳи пиряхҳо мавриди тадқиқ қарор гиранд, ки анҷоми ченкунии заминӣ дар онҳо душвор ё ғайриимкон аст.

Дар ҷараёни мушоҳидаҳо инчунин аксбардории пиряхҳо ва кӯлҳои баландкӯҳи минтақаи Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон анҷом дода шуд. Ин ба ғанӣ гардидани пойгоҳҳои миллии маълумот ва атласҳо бо маводи нав мусоидат менамояд.

Натиҷаҳои пешакии таҳқиқот нишон доданд, ки усули истифодашуда дорои самаранокии баланд мебошад. Ин усул имкон медиҳад, ки дар бораи тағйироти пиряхҳо ва дигар объектҳои обии Тоҷикистон маълумоти дақиқ ва боэътимод ҷамъоварӣ карда шавад.

Ҳамзамон таҳлилҳо собит намуданд, ки истифодаи минбаъдаи чунин равиш метавонад барои ташкили низоми мониторинги мунтазаму устувори пиряхҳо ва манбаъҳои обии мамлакат дурнамои васеъ дошта бошад.

АКС: Агентии обуҳавошиносии Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон