МАСЛИҲАТИ МУТАХАССИС. Истеъмоли биринҷ ҷисми инсонро фарбеҳ менамояд

Октябрь 19, 2025 08:30

ДУШАНБЕ, 19.10.2025. /АМИТ «Ховар»/. Ба тавсияи ғизошиносон, истеъмоли биринҷ меъдаро қувват мебахшад, ҳангоми қабзият муфид буда, бӯйи нохуши даҳонро нест мекунад. Истеъмоли он ҷисмро фарбеҳ карда, барои пешгирии иллати гурдаву масона муфид аст.

Дар таркиби биринҷ карбогидратҳо, сафеда, равған, оҳар, аминокислотаҳо, витаминҳои Е, В1, В2, В6, В15 ва микроунсурҳо мавҷуд мебошанд.

Олимон аз рӯйи шакл онро ба се навъ ҷудо намуданд. Яъне, дарозрӯяи паҳн, дарозрӯяи борики тунук, гирда. Сифати биринҷро дар асоси дараҷаи намнокӣ, миқдори омехтаҳо ва макони парвариши он муайян мекунанд. Биринҷ ба ҳисоби миёна 14 фоиз об, 75,2 фоиз карбогидрат (асосан крахмал), 7,7 фоиз сафеда, 0,4 фисад равған ва ғайраро доро мебошад.

Истеъмоли биринҷ дар як сол ба як нафар дар Тоҷикистон аз 12 то 17 килограмм рост меояд.

Дар тибби қадим биринҷро ба сифати ғизои парҳезӣ ва даво истифода мебурданд. Шӯлае, ки аз орди биринҷ дар шарбати харбуза пухта шудааст, доғи кунҷидакро меравонад.

Дар китоби «Махзан-ул-адвия» омадааст, ки биринҷ хосияти хуби хобоварӣ дорад, ташнагиро мешиканад, исҳолро бозмедорад, ҷисмро фарбеҳ мекунад, ҳангоми иллати гурдаву масона муфид аст. Истеъмоли биринҷ дар таом ба ранги рӯй тароват мебахшад.

Табибони халқӣ ҷӯшидаи омехтаи биринҷ ва лӯбиёро барои муолиҷаи бронхит ва диққи нафас истифода мебаранд. Биринҷ шири синаро зиёд мекунад. Ҷӯшидаи он барои муолиҷаи бемориҳои музмини узвҳои ҳозима муфид буда, дар омех­тагӣ бо пудинаву пиёз чун давои арақовар, позаҳр ва табшикан дар мавриди зуком ва илтиҳоби шуш нафъ дорад.

Агар онро бо шакар бихӯранд, қувваташ бисёр мегардад ва баданро фарбеҳ месозад. Аз рӯи баъзе хусусияти фоидабахшӣ барои бемории сил муфид мебошад.

Дар тибби муосир истеъмоли биринҷ ва шӯлаҳои гуногуни биринҷиро ҳамчун ғизои парҳезӣ тавсия медиҳанд. Инчунин он барои муолиҷаи бемории дарунрав бештар маслиҳат дода мешавад.

Табибон шифобахшии биринҷро таъкид намуда, хӯрдани онро барои рафъи чандин бемориҳо тавсия медиҳанд. Ба андешаи онҳо, истифодаи мунтазами биринҷ хавфи гирифтор шудан ба бемории саратон, яъне омоси рӯдаро камтар мекунад.

Таҳияи Фирӯза ДАВЛАТЗОДА,
АМИТ «Ховар»

АКС: АМИТ «Ховар»

Октябрь 19, 2025 08:30

Хабарҳои дигари ин бахш

ИМРӮЗ-РӮЗИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ ҲИМОЯИ ҲУҚУҚИ ИСТЕЪМОЛКУНАНДАГОН. Зиёда аз 86 тонна маҳсулоти бесифати бозорҳои истеъмолӣ нобуд карда шуд
ДАРАИ ШИРКЕНТ. Ҷозибаи нодири табиии ин минтақа изҳои панҷаи динозаврҳо ба шумор меравад
Байни ширкати ҳавопаймоии хусусии «Shohin Airlines» ва Бунёди сармоягузории аврупоӣ Созишномаи сармоягузорӣ ба имзо расид
Ҷаласаи Гурӯҳи кории байниидоравӣ оид ба мониторинг ва арзёбии ҳуҷҷатҳои банақшагирии стратегӣ доир гардид
Дар Вашингтон дурнамои ҳамкории Тоҷикистон бо Бонки ҷаҳонӣ дар самти рушди инфрасохтори роҳу нақлиёт баррасӣ шуд
НАВРӮЗИ ДУШАНБЕ. Дар пойтахти Тоҷикистон барои дар сатҳи баланд пешвоз гирифтани меҳмонон омодагӣ мегиранд
Тоҷикистон ҳамкориро бо Барномаи ҷаҳонии озуқаворӣ дар самти устувории иқлимӣ тақвият медиҳад
То соли 2030 ҳаҷми савдо байни Тоҷикистон ва Қазоқистон ба 2 миллиард доллар расонида мешавад
14 МАРТ — РӮЗИ КОРМАНДОНИ МАҚОМОТИ ПРОКУРАТУРА. Бо назардошти вазъи геополитикии ҷаҳон дар назди кормандони он масъулияти баланд меистад
Тоҷикистон ба таҷрибаи бузургтарин оператори бозори неруи барқи Аврупо — Nord Pool мароқ зоҳир намуд
Дар Бохтар таҳти роҳбарии муовини Сарвазири Тоҷикистон Усмоналӣ Усмонзода ҷаласаи гурӯҳи корӣ доир шуд
Хизматрасонии техникии зеристгоҳҳои конвертории тарҳи «CASA-1000» дар Тоҷикистон ва Покистон соли 2028 ба анҷом мерасад