Дар мавзуи «Криосфераи Тоҷикистон дар шароити тағйирёбии иқлим: дастовард ва дурнамо» чорабинии канорӣ доир шуд
ДУШАНБЕ, 26.05.2026 /АМИТ «Ховар»/. 25 май дар доираи Конфронси чоруми байналмилалии сатҳи баланд оид ба Даҳсолаи байналмилалии амал «Об барои рушди устувор, 2018-2028» бо ибтикори Институти омӯзиши пиряхҳо ва криосфераи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон дар ҳамкорӣ бо шарикони рушд дар мавзуи «Криосфераи Тоҷикистон дар шароити тағйирёбии иқлим: дастовард ва дурнамо» чорабинии канорӣ баргузор гардид.
Тавре ба АМИТ «Ховар» аз Институти омӯзиши пиряхҳо ва криосфера хабар доданд, дар чорабинӣ намояндагони мақомоти муассисаҳои илмӣ, муҳаққиқон, коршиносони байналмилалӣ ва олимони соҳаи обу экология ба таври маҷозӣ ва ҳузурӣ иштирок намуда, масъалаҳои мубрами омӯзиши криосфера ва ҳифзи пиряхҳоро мавриди баррасӣ қарор доданд.
Иброз гардид, ки криосфера ҷузъи калидии муҳити табиии минтақаҳои баландкӯҳи Тоҷикистон буда, ташаккули захираҳои об, шароити иқлимӣ ва офатҳои табииро муайян мекунад. Гармшавии глобалӣ боиси тезонидани таназзули ҳама ҷузъҳои криосфера, аз ҷумла пиряхҳо, майдонҳои арча ва яхбандии доимии баландкӯҳ мегардад. Ин хатари пайдоиши кӯлҳои пиряхӣ ва обхезиҳои аз ҳад зиёд, инчунин сел, обхезӣ ва ярчро зиёд мекунад.
Масъалаи нигаронкунанда барои Тоҷикистон ва ҳама давлатҳои минтақа ин талафоти босуръати пиряхҳо мебошад, ки суръати солона аз 0,2 фоиз то 1 фоизро ташкил медиҳад. Ин эҷод ва таҳияи системаи илмии асоснокро барои мониторинги доимӣ, пешгӯӣ ва мутобиқшавӣ ба тағйирот дар равандҳои криосферӣ, аз ҷумла пиряхҳо, қабати барф ва падидаҳои яхбандии доимӣ талаб мекунад.
Иштирокдорони чорабинӣ ҳолати кунунии пиряхҳо, натиҷаҳои мониторинги глятсиологӣ, гидрометеорологӣ ва иқлимӣ ва пешгӯиҳо барои рушди равандҳои ояндаи криосфериро муҳокима намуданд.
Таҳдидҳои вайроншавии криосфера ба устувории муҳити зист ва захираҳои об, усулҳои муосири таҳқиқот, мушоҳидаҳои саҳроӣ, технологияҳои инноватсионӣ, ташаббусҳои байналмилалӣ, ҳамкории илмӣ ва ҳамкории фаромарзӣ дар соҳаи таҳқиқоти криосфера, пиряхҳо ва захираҳои об аз мавзуъҳои асосии чорабинӣ буданд.
АКС: Институти омӯзиши пиряхҳо ва криосфераи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон
Дар минтақаи ҷануби Тоҷикистон барои омӯзиши гуногунии микробӣ намунаҳои хок ҷамъоварӣ карда шуданд
ДИПЛОМАТИЯИ СУЛҲОФАРИНИИ ТОҶИКИСТОН: АЗ ТАҶРИБАИ МИЛЛӢ ТО ТАШАББУСИ ГЛОБАЛӢ. Андешаҳо дар ин мавзуъ
Ба ифтихори 145-солагии Қаҳрамони Тоҷикистон Нусратулло Махсум конференсияи байналмилалӣ доир мешавад
Дар Москва қатъномаи СММ оид ба «Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ ба хотири наслҳои оянда» муаррифӣ шуд
Дар Донишгоҳи давлатии Бохтар оид ба Даҳсолаи таҳкими сулҳ ба хотири наслҳои оянда ҳамоиши илмӣ-амалӣ доир шуд
Дар Институти физикаю техника озмоишгоҳи замонавии электроникаи квантӣ ба истифода дода шуд
Ташаббусе, ки аз таҷрибаи сулҳи тоҷикон сарчашма мегирад
БАРДОШТУ ТААССУРОТ АЗ ЁДДОШТУ ХОТИРОТ. Дар ҳошияи «Ёддоштҳо»-и муҳаққиқ, сиёсатшинос ва адиби пуркори миллӣ Саймумин Ятимов
Дар ноҳияи Ёвон бахшида ба ташаббуси навбатии ҷаҳонии Тоҷикистон конференсия ва роҳпаймоии сулҳ баргузор гардид
Талошҳои Президенти Тоҷикистон дар ташаккул ва пешбурди дипломатияи сулҳофарӣ дар муносибатҳои байналмилалӣ назаррасанд
20 олим аз Тоҷикистон узви пайваста ва вобастаи Академияи илмҳои Осиё интихоб шуданд
