МАСЛИҲАТИ МУТАХАССИС. Истеъмоли хӯроки вазнин дар фасли баҳор боиси авҷи бемории гастрит мегардад

Март 10, 2025 15:40

ДУШАНБЕ, 10.03.2025. /АМИТ «Ховар»/. Бо фаро расидани фасли баҳор дар бадани инсонҳо мушкилоти меъдаю рӯда, махсусан бемории гастрит бештар мегардад. Зеро ивазшавии ҳаво, ғизои носолим, тамоюли аз ҳад зиёд хӯрдан ва асабоният (стресс) омилҳои авҷгирии бемории гастрит мебошанд. Агар шумо аз мушкилоти меъда азоб мекашед, бо фарорасии фасли баҳор мустаҳкам намудани иммунитети худро бо ғизо ва дар ҳолати зарурӣ бо моддаҳои иловагӣ танзим намоед. Танзими одатҳои хӯрокхӯрӣ- ин яъне дарозтар ва оҳиста хоидани хӯрок, наҳориро аз таомҳои серғизо ва хӯроки шомро аз хӯроки сабуктар интихоб намудан аст. Чунин тавсия медиҳанд табибон.

Омили пешгирии бемории гастрит дар фасли баҳор истеъмоли сабзавот ва меваҳои тару тоза мебошад. Бояд як муддат хӯрокҳои бирёншуда ва сахт истеъмол накунед. Зеро ҳазми хӯрокҳои равғанин тӯлонӣ буда, дар меъда муддате боқӣ мемонанд. Азбаски хӯрокҳои равғанӣ дар меъда ба муддати дароз боқӣ мемонанд, мушкилоти меъдаро низ зиёд менамоянд. Инчунин хӯрокҳо дорои хосияти туршӣ буда, барои инсони гирифтори бемории меъда мушкилӣ ба вуҷуд меоранд.

Гастрит он вақт рух медиҳад, ки кислотаи меъда аз ҳад зиёд истеҳсол карда мешавад ё қабати муҳофизатии девори меъда зарар мебинад. Ин беморӣ ду шакл дорад: гастрити шадид ва музмин. Агар он ногаҳон рух диҳад, онро шадид меноманд, агар давоми муддати тӯлонӣ инкишоф ёбад, онро гастрити музмин меноманд. Нишонаи гастрити шадид дарди шадиди меъда, дилбеҳузурӣ ва қайкунӣ мебошад. Гастрити музмин одатан ягон нишона надорад ё танҳо нишонаҳои сабук, ба монанди нороҳатии болои шикам, меъда ва ҳисси серӣ пас аз хӯрокро нишон медиҳад.

Барои муайян намудани ин беморӣ ташхиси эндоскопӣ зарур аст. Эндоскопия–ин ворид намудани дастгоҳи найчашакл бо камераи сабук тавассути даҳон ба меъда мебошад. Барои муайян намудани илтиҳоб ва барангезандаҳо дар организм санҷиши хун гузаронидан мумкин аст.

Табибон тавсия медиҳанд, ки агар инсон гирифтори бемории гастрит бошад, бояд ҳар чизе, ки қабати меъдаро вайрон менамоянд, ба монанди қаҳва, машрубот ва тамокукаширо тарк намуда, хӯрокҳои сабуки ба осонӣ ҳазмшаванда истеъмол кунад.

Ба тавсияи мутахассисон, яке аз роҳҳои дур шудан ва бартараф намудани дарди меъда ва авҷгирии он дар муҳити ором қарор гирифтани одам мебошад. Зеро дар ҳолатҳои гастрите, ки аз асабоният сар мезананд, усулҳои истироҳат, аз қабили мулоҳиза ё истироҳати прогрессивии мушакҳо метавонанд муфид бошанд. Барои бартараф намудани ин ҳолат ба бемор парҳез ва истеъмоли доруҳо тавсия дода мешавад.

Парҳез қисми муҳими табобати гастрит мебошад. Барои гастрит меваю сабзавоти тару тоза, маҳсулоти дорои нахи баланд, аз қабили себ, ҷав, карами сабз, сабзӣ ва лӯбиё, хӯрокҳои камравған, ба монанди моҳӣ, мурғ ва синаи мурғ фоидаовар мебошанд.

Истеъмоли шоколад, қаҳва, машрубот, ҳамаи намудҳои хӯроки коркардшуда, хӯрокҳо ва нӯшокиҳо бо миқдори зиёди чарб ва шакар, ғизо ва нӯшокиҳое, ки дорои шириниҳои сунъӣ мебошанд ва хӯрокҳои аз ҳад зиёд тунд ба гастрит зарари зиёд доранд.

Таҳияи Фирӯза ДАВЛАТЗОДА,
АМИТ «Ховар»

АКС аз манбаъҳои боз

Март 10, 2025 15:40

Хабарҳои дигари ин бахш

Мактаби давлатдории муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон — намунаи барҷастаи тарбияи ватандӯстии шаҳрвандон
САДА АЗ ОМАДАНИ БАҲОР ВА АНҶОМИ САРМО БАШОРАТ МЕДИҲАД. Иқтибосҳо аз суханрониҳои Президенти Тоҷикистон
Покиву покизагии гирду атроф ва зеҳну қалбҳо яке аз ҷанбаҳои муҳими ҷашни Сада ба ҳисоб меравад
САДА — ҶАШНИ БОСТОНИИ МАРДУМИ ТОҶИК. Нуру гармӣ ҷавҳар ва рамзу асли зиндагиофарии ин ид мебошанд
Эмомалӣ Раҳмон: «Сада дар радифи дигар ҷашнҳои миллии мо мероси маънавии пурбаҳое аз аҷдоди некномамон мебошад»
Фаъолияти Кумитаи иҷроияи Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон дар шаҳри Душанбе натиҷагирӣ карда шуд
«ЗАРДИИ РӮЯМРО БИГИР, СУРХИИ РӮЯТРО БИДЕҲ». Ҷашни Сада таҷассуми одатҳои неки башардӯстона мебошад
РӮЗИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ ЗАРГАР. Мардуми тоҷик давоми ҳазорсолаҳо бо санъати заргарии худ шуҳрат пайдо кардааст.
САДА — ҶАШНИ СУННАТИИ КИШОВАРЗОН. Он мардумро ба покизагӣ, некандешӣ, ватандӯстӣ ва дӯстию рафоқат ҳидоят менамояд
НИЗОМИ ҒАЙРИНАҚДӢ. Аз 1 июли соли 2026 истифодаи ҳатмии рамзи ягона барои соҳибкорони инфиродӣ ҷорӣ мегардад
НИШАСТИ МАТБУОТӢ. Тафсири Қонуни Тоҷикистон «Дар бораи мақоми омӯзгор» кай омода ва нашр мегардад?
Академик Фарҳод Раҳимӣ: «Ҷашни Сада оинаест, ки дар он таърих, фарҳанг, фалсафа ва ахлоқи мардуми тоҷик таҷассум ёфтааст»