БОЗИҲОИ ОСИЁ : назаре ба таърихи онҳо. Қисми 2
ДУШАНБЕ, 29.08.2018. /АМИТ «Ховар»/. Бозиҳои якуми осиёӣ соли 1951 дар шаҳри Ню-Деҳлии Ҳиндустон бомуваффақият ба анҷом расиданд ва кишварҳои Осиё омодагиро ба Бозиҳои дуюми қитъа шурӯъ карданд. Шореҳи варзиши АМИТ «Ховар» Аловиддин Бӯриев саҳифаҳои таърихи ин бозиҳоро варақ мезанад.
Баъди 4 сол, соли 1954 Бозиҳои дуюми Осиёро пойтахти Филиппин-шаҳри Манила истиқбол гирифт. Агар дар Бозиҳои якум аз 11 давлати Қораи Осиё 489 варзишар иштирок карда бошанд, пас дар Бозиҳои дуюм ин адад ба 18 кишвар ва 970 варзишгар баробар шуд.
Давлатҳои Камбодия, Ҳонконг, Исроил, Малайя (Малайзия), Борнеои Шимолӣ, Покистон, Хитой, Кореяи Ҷанубӣ ва Ветнам ба оилаи варзишии Осиё ҳамроҳ шуданд ва варзишгаронашонро ба бозиҳо оварданд. Аммо аз чӣ бошад, ки давлатҳои Непал ва Эрон – иштирокчиёни нахустин бозиҳои Осиё дар соли 1951 ба Бозиҳои дуюм ҳозир нашуданд. Эрониҳо танҳо бо намояндагони расмии Кумитаи олимпиашон ташриф оварданд. Дар Бозиҳои якум варзишгарони Эрон бо 8 медали тилло, 6 нуқра ва 2 биринҷӣ миёни кишварҳо бо 15 маҷмӯи медалҳо мақоми сеюмро ба даст оварда буданд.
Бозиҳои дуюми Осиё аз 1-уми май оғоз гардида то 9 май идома ёфтанд. Расми ифтитоҳи бошукӯҳи он дар Маҷмааи варзиши ёдбуди Ризол дар Малати шаҳри Манила (Rizal Memorial Sports Complex) бо ҳузури 20 000 тамошобин барпо гардид ва Президенти онвақтаи Филиппин Рамон Магсайсай ( Ramon Magsaysay) ба Бозиҳо ҳусни оғоз бахшид.
Расми кушодашавии Бозиҳои дуюми Осиё аз пешинааш тафовут дошт. Бо тавсияи Кумитаи байналмилалии олимпӣ дар маросими кушодашавии бозиҳо эстафета бо машъал ва оташи олимпӣ истифода нагардиданд. Ба иттилои расонаҳо, он рамзи Бозиҳои олимпӣ дониста мешуд ва истифодаи онро дар Бозиҳои Осиё маъқул нашумориданд. Дуюм, ба ҷои медал ба ғолибону ҷоизадорон барои аз ҳамдигар фарқ кардан айнак медоданд (Аз ин усул ҳам баъдан даст кашиданд, зеро ҳеҷ чиз медалро иваз карда наметавонист).
Дар Бозиҳои дуюми осиёӣ варзишгарон аз рӯи 8 намуди варзиш, ки 10 маҷмӯи рақобатҳоро дар бар мегирифт, иштирок карданд. 57 медали тиллову нуқра ва 55 медали биринҷӣ ғолибону барандагони зинаҳои ифтихориро интизор буд.
Намудҳои варзиш
- Баскетбол
- Бокс
- Вазнбардорӣ
- Варзиши сабук
- Гӯштин
- Тирпаронӣ
- Футбол
- Намудҳои варзиши обӣ
- Шиноварӣ
- Ҷаҳиш ба об
- Тӯббозӣ дар об
Давлатҳои иштироккунанда

Аз ҳама варзишгарони зиёд дар Бозиҳои дуюми Осиё аз Филиппин (мизбони бозиҳо) буданд, ки 166 нафарро ташкил медоданд. Дар ин нишондод Япония (160) ва Хитой (140) дар зинаҳои минбаъда қарор доштанд.
Натиҷаи медалҳо дар Бозиҳои дуюми осиёӣ:











Ҳайати дастаи мунтахаби Тоҷикистон барои бозиҳои дӯстона бо дастаҳои Озарбойҷон, Фаластин ва Чин муайян гардид
Душанбе маротибаи дуюм мизбони Ҷоми ҷаҳон оид ба самбо мегардад
Варзишгари тоҷик Ҷаҳонгир Камолов дар Мусобиқаи байналмилалии Ҷоми АвруОсиё соҳиби медали тилло шуд
Дар Кумитаи миллии олимпии Тоҷикистон бо варзишгарон-шиноварони Тоҷикистон вохӯрӣ доир гардид
Бахшида ба 35-солагии Истиқлоли давлатӣ дар Нуробод иншооти нави таълимӣ, варзишӣ ва хизматрасонӣ ифтитоҳ гардид
Варзишгарони тоҷик дар Бозиҳои XX Осиёӣ иштирок менамоянд
Дар Олмон бахшида ба 35-солагии Истиқлоли давлатии Тоҷикистон мусобиқаи муштараки футбол доир шуд
Мусобиқаи байналмилалӣ оид ба теннис барои дарёфти «Ҷоми Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон» оғоз гардид
Дар шаҳри Ҳисор бо иштироки муовини Сарвазири Тоҷикистон ду иншооти варзишӣ ба истифода дода шуд
Дастаи мунтахаби ҷавонони Тоҷикистон (U-20) ба марҳилаи ниҳоии Ҷоми Осиё-2027 роҳ ёфт
Дар Тоҷикистон нахустин толори варзишии шамшербозии «Шеру Шамшер» ифтитоҳ шуд
ҶОМИ ОСИЁ-2027. Дастаи мунтахаби Тоҷикистон (U-20) дар бозии даври дуюми марҳилаи интихобӣ тими Афғонистонро мағлуб кард






